Abhanga 908
When the noise of worldly talk, flattery, and status leaves the spirit exhausted and in distress, only the honest company of true devotees brings real peace.
The verse
सर्वविशीं माझा त्रासलासे जीव । आतां कोण भाव निवडे एक ॥१॥ संसाराची मज न साहे चि वार्ता । आणीक म्हणतां माझें कोणी ॥ध्रु.॥ देहसुख कांहीं बोलिले उपचार । विष तें आदर बंद वाटे ॥२॥ उपाधि दाटणी प्रतिष्ठा गौरव । होय माझा जीव कासावीस ॥३॥ तुका म्हणे कांहीं आणीक न साहे । आवडती पाय वैष्णवांचे ॥२॥
Literal translation
Sarva-viśīm — trāsalāsē — jīva — bhāva — nivaḍē. Samsāra — vārtā — na sāhē — āṇīka — mājhē. Dēha-sukha — upacāra — viṣa — ādara — banda. Upādhi — pratiṣṭhā — gaurava — kāsā-vīsa. Tuka says: āṇīka na sāhē — Vaiṣṇavāñcē-pāya.
मराठी: सर्व-विशीं माझा जीव त्रासलासे — आतां कोण-तरी एक भाव निवडे?. संसाराची वार्ता-च मला साहे नाहीं — कोणी 'माझें' म्हणणं तर सोडा. बोलिलेले देह-सुख-उपचार — विष-च, आदर बंद-च वाटे. उपाधि, प्रतिष्ठा, गौरव दाटणी — माझा जीव कासा-वीस होय. Tuka म्हणे: आणीक कांहीं साहे नाहीं — Vaiṣṇavāñcē-पाय आवडती.
Word-by-word gloss
| Marathi | Meaning |
|---|---|
| सर्वविशीं माझा त्रासलासे जीव | "sarva-viśīm — trāsalāsē — jīva" |
| आतां कोण भाव निवडे एक | "bhāva — nivaḍē" |
| संसाराची मज न साहे चि वार्ता | "samsāra — vārtā — na sāhē" |
| आणीक म्हणतां माझें कोणी | "āṇīka — mājhē" |
| देहसुख कांहीं बोलिले उपचार | "dēha-sukha — upacāra" |
| विष तें आदर बंद वाटे | "viṣa — ādara — banda" |
| उपाधि दाटणी प्रतिष्ठा गौरव | "upādhi — pratiṣṭhā — gaurava" |
| होय माझा जीव कासावीस | "kāsā-vīsa" |
| कांहीं आणीक न साहे | "āṇīka na sāhē" |
| आवडती पाय वैष्णवांचे | "āvaḍatī — Vaiṣṇavāñcē — pāya" |
What it means
A jīva-exhausted-by-everything-no-bhāva-to-choose-can't-bear-samsāra-talk-no-mine-deha-sukha-courtesy-is-poison-titles-cause-agony-only-Vaiṣṇavas'-feet-please abhang. Only-Vaiṣṇavas'-feet-please register. Five claims:
-
सर्वविशीं-त्रासला-जीव — भाव-निवडे-कोण. Jīva-exhausted-claim. In all, myjīvaistrāsalāsē; whatbhāvaremains to choose? Exhausted-of-all-bhāvas-except-one.
-
संसार-वार्ता-न-साहे — माझें-कोणी-म्हणणं-नको. Can't-bear-samsāra-talk-claim. Even thevārtāof samsāra —na sāhē; let aloneāṇīkacalling something 'mine'. Samsāra-talk-impossible-let-alone-mine-calling.
-
देह-सुख-उपचार-विष — आदर-बंद. Deha-sukha-courtesy-poison-claim. Any spokendēha-sukhaupacāra; theādaraisviṣaandbanda. Even-courtesies-are-poison-and-bondage.
-
उपाधि-प्रतिष्ठा-गौरव-दाटणी — कासा-वीस. Titles-cause-agony-claim. Press ofupādhi, pratiṣṭhā, gaurava; jīva becomes kāsā-vīsa. Honors-press-causes-agony.
-
Tuka: आणीक-न-साहे — Vaiṣṇavāñcē-पाय. Only-Vaiṣṇava-feet-please-claim. Tuka says: I can bear nothing else; only theVaiṣṇavas'pāyaplease. Only-Vaiṣṇava-feet.
[T]
For someone today
Tukaram confesses that his soul is worn out by everything the world offers, unable to feel any excitement for it anymore. He cannot even bear ordinary talk about worldly life, let alone anyone claiming things as 'mine.' Compliments and pleasantries about bodily comfort taste like poison and feel like bondage to him. Honors, status, and being made much of only leave him agitated and restless. In the end, he says he can bear nothing else — only the company of true devotees, at their feet, brings him real peace.
मराठी: तुकाराम कबूल करतात की जगातील प्रत्येक गोष्टीने त्यांचा जीव थकून गेला आहे, आता कशातही त्यांना रस उरलेला नाही. संसाराच्या साध्या गप्पासुद्धा त्यांना सहन होत नाहीत, 'माझे' म्हणण्याची तर गोष्टच सोडा. देहसुखाबद्दलची स्तुती आणि सौजन्य त्यांना विषासारखे आणि बंधनासारखे वाटते. मानसन्मान, प्रतिष्ठा आणि गौरव यांचा दाब त्यांना केवळ अस्वस्थ आणि व्याकुळ करतो. शेवटी ते म्हणतात की त्यांना दुसरे काहीही सहन होत नाही - फक्त खऱ्या वैष्णवांच्या, संतांच्या सहवासातच, त्यांच्या पायाशीच खरी शांती मिळते.
Where this applies
- Exhausted. Of-all-else.
- Poison-courtesies. Even-honors.
- Vaiṣṇava-feet-only. Sole.