Abhanga 981
English: Maū mēnā-hūni — Viṣṇu-dāsa.
The verse
मऊ मेनाहूनि आम्ही विष्णुदास । कठिण वज्रास भेदूं ऐसे ॥१॥ मेले जित असों निजोनियां जागे । जो जो जो जें मागे तें तें देऊं ॥ध्रु.॥ भले तरि देऊं गांडीची लंगोटी । नाठ्याळा चि गांठीं देऊं माथां ॥२॥ मायबापाहूनि बहू मायावंत । करूं घातपात शत्रूहूनि ॥३॥ अमृत तें काय गोड आम्हांपुढें । विष तें बापुडें कडू किती ॥४॥ तुका म्हणे आम्ही अवघे चि गोड । ज्याचें पुरे कोड त्याचेपरि ॥५॥
Literal translation
English: Maū mēnā-hūni — Viṣṇu-dāsa. Kaṭhiṇa vajra — bhēdūm. Mēlē jita — nijōni jāgē. Whoever — asks — give. Bhalē — langōṭī. Nāṭhyāḷa — gāṇṭhī. Māya-bāpa-hūni — māyā-vanta. Ghāta-pāta — śatrū. Amṛta — gōḍa — none. Viṣa — kaḍū — none. Tuka says: all-gōḍa — jyācē purē kōḍa — tyācē-pari.
मराठी: आम्ही Viṣṇu-दास, मेनाहूनि-मऊ — परि वज्रासही भेदूं, ऐसे कठीण. मेले-जित असों, निजोनियां जागे — जो-जो जें-जें मागे, तें-तें देऊं. भले तरि देऊं गांडीची लंगोटी — नाठ्याळा-च गांठीं माथां देऊं. माय-बापा-हूनि बहु माया-वंत — परि शत्रू-हूनि घात-पात करूं. अमृत तें काय गोड आम्हां-पुढें — विष तें बापुडें कडू किती?. Tuka म्हणे: आम्ही अवघे-च गोड — ज्याचें कोड पुरे, त्याचे-परि.
Word-by-word gloss
| Marathi | Meaning |
|---|---|
| मऊ मेनाहूनि आम्ही विष्णुदास | "maū mēnā-hūni — Viṣṇu-dāsa" |
| कठिण वज्रास भेदूं ऐसे | "kaṭhiṇa vajra — bhēdūm" |
| मेले जित असों निजोनियां जागे | "mēlē jita — nijōni jāgē" |
| जो जो जो जें मागे तें तें देऊं | "whoever — asks — give" |
| भले तरि देऊं गांडीची लंगोटी | "bhalē — langōṭī" |
| नाठ्याळा चि गांठीं देऊं माथां | "nāṭhyāḷa — gāṇṭhī — māthā" |
| मायबापाहूनि बहू मायावंत | "māya-bāpa-hūni — māyā-vanta" |
| करूं घातपात शत्रूहूनि | "ghāta-pāta — śatrū" |
| अमृत तें काय गोड आम्हांपुढें | "amṛta — gōḍa" |
| विष तें बापुडें कडू किती | "viṣa — kaḍū" |
| आम्ही अवघे चि गोड | "all-gōḍa" |
| ज्याचें पुरे कोड त्याचेपरि | "kōḍa — tyācē-pari" |
What it means
A softer-than-wax-Viṣṇu-dāsas-pierce-vajra-dead-but-alive-sleeping-but-awake-give-whatever-asked-good-get-loincloth-obstinate-get-head-knock-more-affectionate-than-parents-destruction-more-than-enemy-amṛta-not-sweet-poison-not-bitter-we-altogether-sweet-by-each-one's-fulfilled-longing abhang. Softer-than-wax-harder-than-vajra register. Five claims:
-
मऊ-मेनाहूनि-Viṣṇu-दास — वज्र-भेदूं — मेले-जित — मागे-देऊं. Soft-yet-pierces-claim. Softer-than-wax, Viṣṇu-dāsa; can pierce kaṭhiṇa vajra; dead-but-alive, sleeping-but-awake; give whatever-is-asked.
-
भले-लंगोटी — नाठ्याळा-गांठीं-माथां. Good-get-loincloth-obstinate-head-knock-claim. To bhalē, langōṭī; to nāṭhyāḷa, gāṇṭhī on māthā. Match-each-as-each-deserves.
-
माय-बाप-हूनि-माया — शत्रू-हूनि-घात-पात. More-affectionate-or-destructive-than-anyone-claim. More māyā-vanta than māya-bāpa; more ghāta-pāta than śatrū. Both-extremes.
-
अमृत-गोड-नकाहीं — विष-कडू-नकाहीं. Amṛta-not-sweet-poison-not-bitter-claim. Amṛta not gōḍa before us; viṣa not kaḍū. Beyond-categories*.
-
Tuka: अवघे-गोड — कोड-पुरे-त्याचे-परि. Sweet-by-each-one's-fulfilled-longing-claim. Tuka says: we are altogether gōḍa; for jyācē purē kōḍa, in tyācē-pari. Sweet-as-each-needs*.
[T]
For someone today
This abhang names the softer-than-wax-harder-than-vajra register:
-
Softer than wax — yet pierce vajra; dead-but-alive, sleeping-but-awake; give whatever asked. Paradox.
-
Good get loincloth; obstinate get head-knock. Match.
-
More affectionate than parents; more destructive than enemy. Both-extremes.
-
Amṛta not sweet, poison not bitter; altogether sweet by each one's longing. Beyond.
For today: maū mēnā-hūni Viṣṇu-dāsa, kaṭhiṇa vajra bhēdūm; *mēlē jita, nijōni jāgē; bhalē — langōṭī, nāṭhyāḷa — gāṇṭhī māthām; *māyā-vanta māya-bāpa-hūni, ghāta-pāta śatrū-hūni; amṛta-gōḍa nakaim, viṣa-kaḍū kitī; *avaghē gōḍa — kōḍa-purē-tyācē-pari.
This abhang is Tukaram's softer-than-wax-harder-than-vajra register — one of the most-celebrated Vārkarī-self-description abhangs (the bhakta-as-paradox). Compare 0828 true-coin-vs-false-anti-pākhāṇḍa (Tuka's mudra); same anti-pākhāṇḍa-position but here organized as paradoxical-self-description. The jyācē purē kōḍa tyācē-pari (each one's longing in their own way) is the precise relational-sweetness claim*.
मराठी: ही ओवी softer-than-wax-harder-than-vajra register नाव सांगते:
-
मऊ-मेनाहूनि; वज्र-भेदूं. Paradox.
-
भले-लंगोटी; नाठ्याळा-गांठीं. Match.
-
माय-बाप-शत्रू. Both-extremes.
-
अमृत-गोड-नाहीं. Beyond.
-
ज्याचें-कोड-त्याचे-परि. Each-one's-way.
आज: Viṣṇu-dāsa — maū mēnā-hūni, vajra bhēdūm; mēlē jita, nijōni jāgē; *bhalē-langōṭī, nāṭhyāḷa-gāṇṭhī; Māya-bāpa-hūni-māya, śatrū-hūni-ghāta; amṛta-gōḍa nakaim; viṣa-kaḍū kitī; *avaghē gōḍa, jyācē purē kōḍa, tyācē-pari.
Tukaram च-softer-than-wax-harder-than-vajra-register — Most-celebrated Vārkarī-self-description abhangs (bhakta-as-paradox) पैकी एक. 0828 (Tuka mudra) compare; तीच anti-pākhāṇḍa-position पण इथे paradoxical-self-description च्या मार्गाने. Jyācē purē kōḍa tyācē-pari precise relational-sweetness claim.
Where this applies
- Paradox.* Soft-and-piercing.
- Match.* Each-as-deserved.
- Both-extremes.* Mother-or-enemy.
- Beyond.* Categories.
- Each-one's-way.* Relational.