Abhanga 1050
English: Gāḍhava — candana-uṭī — rākha — bhēṭī.
The verse
गाढवाचे अंगीं चंदनाची उटी । राख तया तेणें केलीसे भेटी ॥१॥ सहज गुण जयाचे देहीं । पालट कांहीं नव्हे तया ॥ध्रु.॥ माकडाचे गळां मोलाचा मणि । घातला चावुनी टाकी थुंकोनि ॥२॥ तुका म्हणे खळा नावडे हित । अविद्या वाढवी आपुलें मत ॥३॥
Literal translation
English: Gāḍhava — candana-uṭī — rākha — bhēṭī. Sahaja-guṇa — pālaṭa — no. Mākaḍa-gaḷā — mōlācā maṇi — cāvunī thunkōnī. Tuka says: khaḷa — hita — na āvaḍē — avidyā — mata.
मराठी: गाढवाचे अंगीं चंदनाची उटी — तेणें राखेशीं भेटी केलीसे. सहज गुण ज्याचे देहीं — पालट कांहीं तया नव्हे. माकडाचे गळां मोलाचा मणि — घातला चावुनी थुंकोनि टाकी. Tuka म्हणे: खळा हित नावडे — अविद्या आपुलें मत वाढवी.
Word-by-word gloss
| Marathi | Meaning |
|---|---|
| गाढवाचे अंगीं चंदनाची उटी | "gāḍhava — candana-uṭī" |
| राख तया तेणें केलीसे भेटी | "rākha — bhēṭī" |
| सहज गुण जयाचे देहीं | "sahaja-guṇa" |
| पालट कांहीं नव्हे तया | "pālaṭa — no" |
| माकडाचे गळां मोलाचा मणि | "mākaḍa-gaḷā — mōlācā maṇi" |
| घातला चावुनी टाकी थुंकोनि | "cāvunī — thunkōnī" |
| खळा नावडे हित | "khaḷa — hita — na āvaḍē" |
| अविद्या वाढवी आपुलें मत | "avidyā — mata" |
What it means
A sandal-paste-on-the-donkey's-body-the-donkey-met-it-with-ash-whoever's-nature-is-natural-in-his-body-no-change-happens-for-him-a-valuable-jewel-placed-on-the-monkey's-neck-he-chewed-and-spat-it-out-good-doesn't-appeal-to-the-wretch-ignorance-increases-his-own-opinion abhang. Avidyā-increases-his-own-opinion register. Four claims (animal parables):
-
गाढव-चंदन-राख. Donkey-and-sandal-claim. Sandal-paste on the gāḍhava's *anga; (the donkey) bhēṭī-d (met / introduced) it with rākha (ash). (The donkey rolls in ash and undoes the sandal-paste — the gift is wasted on him.)
-
सहज-गुण-देहीं — पालट-नव्हे. Natural-nature-no-change-claim. Whose guṇa is sahaja (innate) in the *dēha; pālaṭa doesn't happen for him.
-
माकड-गळ-मणि — चावून-थुंकून. Monkey-and-jewel-claim. A valuable maṇi placed on the mākaḍa's gaḷā; chewed and *thunkōnī ṭākī (spits-out and throws away)*.
-
Tuka: खळ-हित-नावडे — अविद्या-मत. Avidyā-increases-own-opinion-claim. Tuka says: hita doesn't appeal to the khaḷa (wretch); avidyā *vāḍhavī (increases) his own mata (opinion). (The wretch doesn't like what's good for him — and his own avidyā keeps inflating his self-opinion.)
[T]
For someone today
This abhang names the avidyā-increases-his-own-opinion register:
-
Sandal-paste on donkey — met with ash. Gift-wasted.
-
Natural nature — no change. Innate-nature.
-
Valuable jewel on monkey — chewed-and-spat. Gift-rejected.
-
Good doesn't appeal to wretch — avidyā increases his opinion. Avidyā-self-opinion.
For today: gāḍhava-candana, rākha-bhēṭī; sahaja-guṇa, pālaṭa नाहीं; mākaḍa-maṇi, cāvunī thunkōnī; khaḷa hita-nāvaḍē, avidyā mata vāḍhavī*.
This abhang is Tukaram's avidyā-increases-his-own-opinion register — one of the most-precise animal-parable-of-wasted-gifts statements. The avidyā vāḍhavī āpulē mata (avidyā increases his own opinion) is the precise avidyā-self-opinion claim.
मराठी: ही ओवी avidyā-increases-his-own-opinion register नाव सांगते:
-
गाढव-चंदन-राख. Gift-wasted.
-
सहज-गुण. Innate-nature.
-
माकड-मणि. Gift-rejected.
-
खळ-अविद्या-मत. Avidyā-self-opinion.
आज: Gāḍhava angī candana, rākha-bhēṭī; Sahaja-guṇa, pālaṭa नव्हे; Mākaḍa-gaḷām mōlācā maṇi, cāvunī thunkōnī; Khaḷa hita-nāvaḍē, avidyā mata vāḍhavī*.
Tukaram च-avidyā-increases-his-own-opinion-register — Most-precise animal-parable-of-wasted-gifts statements पैकी एक. Avidyā vāḍhavī āpulē mata precise avidyā-self-opinion claim.
Where this applies
- Gift-wasted.* Candana-rākha.
- Innate-nature.* Sahaja-guṇa.
- Gift-rejected.* Mākaḍa-maṇi.
- Avidyā-self-opinion.* Khaḷa-mata.