Abhanga 1118
English: Gati-adhōgati mana-yukti — ēkānta sādhu-sanga.
The verse
गति अधोगति मनाची युक्ति । मन लावीं एकांतीं साधुसंगें ॥१॥ जतन करा जतन करा । धांवतें सैरा ओढाळ तें ॥ध्रु.॥ मान अपमान मनाचें लक्षण । लाविलिया ध्यान तें चि करी ॥२॥ तुका म्हणे मन उतरी भवसिंधु । मन करी बंधु चौर्यांशीचा ॥३॥
Literal translation
English: Gati-adhōgati mana-yukti — ēkānta sādhu-sanga. Jatana — sair ōḍhāḷa. Māna-apamāna lakṣaṇa — dhyāna applied. Tuka says: mana bhava-sindhu — bandhu cauryā-mśī.
मराठी: गति-अधोगति मनाची युक्ति — एकांतीं साधु-संगें मन लावीं. जतन करा, जतन करा — सैरा धांवतें ओढाळ तें. मान-अपमान मनाचें लक्षण — लाविलिया ध्यान, तें-च करी. Tuka म्हणे: मन भव-सिंधु उतरी — मन चौर्यांशीचा बंधु करी.
Word-by-word gloss
| Marathi | Meaning |
|---|---|
| गति अधोगति मनाची युक्ति | "gati-adhōgati mana-yukti" |
| मन लावीं एकांतीं साधुसंगें | "ēkānta sādhu-sanga" |
| जतन करा जतन करा | "jatana" |
| धांवतें सैरा ओढाळ तें | "sair ōḍhāḷa" |
| मान अपमान मनाचें लक्षण | "māna-apamāna lakṣaṇa" |
| लाविलिया ध्यान तें चि करी | "dhyāna applied" |
| मन उतरी भवसिंधु | "mana bhava-sindhu" |
| मन करी बंधु चौर्यांशीचा | "bandhu cauryā-mśī" |
What it means
A the-direction-up-or-down-is-the-trick-of-the-mind abhang. The mana is both the boat across bhava-sindhu and the chain to 84-lakh-rebirths. Four claims:
-
गति-अधोगति-मन-युक्ति — एकांत-साधु-संग. Mind-decides-claim.
-
जतन-धांवतें-ओढाळ. Stray-mind-claim.
-
मान-अपमान — ध्यान-तेंच. Mind-becomes-its-object-claim.
-
Tuka: मन-भव-सिंधु — मन-बंधु-चौर्यांशी. Crosses-or-binds-claim.
[T]
For someone today
This abhang names the mana-crosses-or-binds-to-84-species register.
For today: gati-adhōgati mana; jatana, sair; māna-apamāna lakṣaṇa; mana crosses or binds.
Where this applies
- Mind-decides.* Yukti.
- Stray-mind.* Ōḍhāḷa.
- Mind-becomes.* Dhyāna.
- Crosses-or-binds.* Cauryā-mśī.