Abhanga 1124
Claiming devotion while avoiding both discipline and real detachment is hollow, and scorning genuine faith only brings ruin on the one who scorns it.
The verse
कलिधर्म मागें सांगितले संतीं । आचार सांडिती द्विजलोक ॥१॥ ते चि कळों आतां येतसे प्रचिती । अधर्मा टेंकती धर्म नव्हे ॥ध्रु.॥ तप व्रत करितां लागती सायास । पाळितां पिंडास गोड वाटे ॥२॥ देव म्हणऊनी न येती देऊळा । संसारा वेगळा तरी कां नव्हे ॥३॥ तुका म्हणे मज धरितां गुमान । ऐसे कोणी जन नरका जाती ॥४॥
Literal translation
Kali-dharma — ācāra discarded. Adharma ṭēnkatī. Tapa vrata sāyāsa — piṇḍa gōḍa. Say Dēva, no temple — vēgaḷā samsāra. Tuka says: gumāna — narakā.
मराठी: कलि-धर्म मागें संतीं सांगितले — द्विज-लोक आचार सांडिती. तेच आतां प्रचिती कळों येतसे — अधर्मा टेंकती, धर्म नव्हे. तप-व्रत करितां सायास लागती — पिंडास पाळितां, गोड वाटे. Dēva म्हणऊनी देऊळा न येती — संसारा वेगळा तरी कां नव्हे? Tuka म्हणे: मज गुमान धरितां — ऐसे कोणी जन नरका जाती.
Word-by-word gloss
| Marathi | Meaning |
|---|---|
| कलिधर्म मागें सांगितले संतीं | "kali-dharma told" |
| आचार सांडिती द्विजलोक | "ācāra discarded" |
| अधर्मा टेंकती धर्म नव्हे | "adharma ṭēnkatī" |
| तप व्रत करितां लागती सायास | "tapa vrata sāyāsa" |
| पाळितां पिंडास गोड वाटे | "piṇḍa gōḍa" |
| देव म्हणऊनी न येती देऊळा | "say Dēva, no temple" |
| संसारा वेगळा तरी कां नव्हे | "vēgaḷā samsāra" |
| मज धरितां गुमान | "gumāna" |
| ऐसे कोणी जन नरका जाती | "narakā" |
What it means
A kali-age-hypocrisy critique abhang. Five claims:
-
कलि-धर्म-संत — आचार-सांडी. Saints-foretold-claim.
-
अधर्म-टेंक — धर्म-नव्हे. Stick-to-adharma-claim.
-
तप-सायास — पिंड-गोड. Body-sweet-tapas-hard-claim.
-
Dēva-नाव-देऊळ-नाही — संसार-वेगळ-नाही. Say-Dēva-but-no-temple-claim.
-
Tuka: गुमान-नरक. Resentment-leads-to-naraka-claim.
[T]
For someone today
Tukaram points out a very human form of hypocrisy here. The saints long ago warned that in this age people would abandon real practice and let go of proper conduct, and Tukaram says we can now see the proof of it. Real austerity and vows take real effort, but pampering the body feels sweet, so people quietly choose comfort over discipline and end up leaning on wrong conduct instead of right conduct. They claim devotion to God yet will not even go to the temple, and they have not detached from worldly life either, so the claim rings hollow either way. Tuka adds a pointed warning: those who hold scorn or resentment toward him or toward genuine devotion bring ruin on themselves.
मराठी: तुकाराम इथे एका अगदी मानवी ढोंगीपणाकडे बोट दाखवतात. संतांनी पूर्वीच सांगून ठेवले होते की या कलियुगात लोक खरी साधना आणि योग्य आचार सोडून देतील, आणि तुकाराम म्हणतात की आता त्याचा प्रत्यय येतो आहे. खरे तप आणि व्रत करायला खरोखर कष्ट लागतात, पण देहाचे लाड करणे गोड वाटते, म्हणून लोक शिस्तीऐवजी आराम निवडतात आणि नकळत धर्माऐवजी अधर्माला टेकून राहतात. ते देवाचे नाव घेतात पण देवळातही जात नाहीत, आणि संसारापासूनही अलिप्त होत नाहीत, त्यामुळे त्यांचा दावा दोन्ही बाजूंनी पोकळ ठरतो. तुका शेवटी एक थेट इशारा देतात, जे लोक माझ्याबद्दल किंवा खऱ्या भक्तीबद्दल तिरस्कार किंवा राग बाळगतात, ते स्वतःच नरकाकडे जातात.
Where this applies
- Saints-foretold. Kali-dharma.
- Adharma. Ṭēnka.
- Body-sweet. Piṇḍa.
- Say-Dēva. Dēūḷa.
- Naraka. Gumāna.