संत साहित्य
Work in progress. Translations and commentary are AI-generated and may contain inaccuracies or hallucinations — please use your own judgement and check against the original sources.
संत साहित्य · Tukārām · Abhanga 645 of 4582

Abhanga 645

Tukaram teaches that for ordinary, simple-hearted people, devoted chanting of God's name in a personal, familiar form is enough by itself, with no need to abandon home or take up harder practices.

When saguṇa-bhakti is the chief upāsanā — and you have to recognize this register
When no need to abandon āśrama; one Viṭhōbā-nāma enough — and you accept this rule
When yogi's brahma is śūnya but saguṇa is for the simple-hearted — and you receive this priority

The verse

अवघ्या दशा येणें साधती । मुख्य उपासना सगुणभक्ति। प्रगटे हृदयींची मूर्ती । भावशुद्धी जाणोनियां ॥१॥ बीज आणि फळ हरींचे नाम । सकळ पुण्य सकळ धर्म । सकळां कळांचें हे वर्म । निवारी श्रम सकळ ही ॥ध्रु.॥ जेथें कीर्तन हें नामघोष । करिती निर्लज्ज हरीचे दास । सकळ वोथंबले रस । तुटती पाश भवबंधाचे ॥२॥ येती अंगा वसती लक्षणें । अंतरीं देवें धरिलें ठाणें । आपण चि येती तयाचा गुण । जाणें येणें खुंटे वस्तीचें ॥३॥ न लगे सांडावा आश्रम । उपजले कुळींचे धर्म । आणीक न करावे श्रम । एक पुरे नाम विठोबाचें ॥४॥ वेदपुरुष नारायण । योगियांचें ब्रम्ह शून्य । मुक्ता आत्मा परिपूर्ण । तुका म्हणे सगुण भोळ्या आम्हां ॥५॥

Literal translation

All daśā — by it — chief upāsanā saguṇa-bhaktihṛdaya mūrti manifests — bhāva-śuddhi. Bīja-phaḷa Hari nāmapuṇya-dharmavarma kaḷāśrama relieves. Kīrtana-nāma-ghōṣaHari dāsanirlajjlyrasa overflow — bhava-bandha pāśa break. Lakṣaṇa come — antara ṭhāṇaguṇa of-themselves — jāṇē-yēṇē stops. No abandon āśramaupajalē kuḷa dharma — no other śrama — one Viṭhōbā nāma enough. Vēda-puruṣa Nārāyaṇayogi brahma śūnyamukta ātmā paripūrṇa — Tuka says: saguṇa for bhōḷē like-us.

मराठी: अवघ्या दशा येणें साधती — मुख्य उपासना सगुणभक्ति — प्रगटे हृदयींची मूर्ती — भावशुद्धी जाणोनियां. बीज आणि फळ हरींचे नाम — सकळ पुण्य सकळ धर्म — सकळां कळांचें हे वर्म — निवारी श्रम सकळ ही. जेथें कीर्तन हें नामघोष — करिती निर्लज्ज हरीचे दास — सकळ वोथंबले रस — तुटती पाश भवबंधाचे. येती अंगा वसती लक्षणें — अंतरीं देवें धरिलें ठाणें — आपण चि येती तयाचा गुण — जाणें येणें खुंटे वस्तीचें. न लगे सांडावा आश्रम — उपजले कुळींचे धर्म — आणीक न करावे श्रम — एक पुरे नाम विठोबाचें. तुकाराम म्हणतां — वेदपुरुष नारायण — योगियांचें ब्रम्ह शून्य — मुक्ता आत्मा परिपूर्ण — सगुण भोळ्या आम्हां.

Word-by-word gloss
Marathi Meaning
अवघ्या दशा येणें साधती "all daśā — by it accomplished"
मुख्य उपासना सगुणभक्ति "chief upāsanāsaguṇa-bhakti"
प्रगटे हृदयींची मूर्ती "hṛdaya mūrti manifests"
भावशुद्धी जाणोनियां "by bhāva-śuddhi"
बीज आणि फळ हरींचे नाम "bīja and phaḷaHari nāma"
सकळ पुण्य सकळ धर्म "all puṇya, all dharma"
सकळां कळांचें हे वर्म "varma of all kaḷā"
निवारी श्रम सकळ ही "relieves śrama"
जेथें कीर्तन हें नामघोष "kīrtana-nāma-ghōṣa"
करिती निर्लज्ज हरीचे दास "Hari dāsanirlajjly"
सकळ वोथंबले रस "rasa overflow"
तुटती पाश भवबंधाचे "bhava-bandha pāśa break"
येती अंगा वसती लक्षणें "lakṣaṇa come dwell anga"
अंतरीं देवें धरिलें ठाणें "antara — deva took ṭhāṇa"
आपण चि येती तयाचा गुण "His guṇa come of-themselves"
जाणें येणें खुंटे वस्तीचें "jāṇē-yēṇē of dwelling stops"
न लगे सांडावा आश्रम "no need abandon āśrama"
उपजले कुळींचे धर्म "upajalē kuḷa-cē dharma"
आणीक न करावे श्रम "no other śrama"
एक पुरे नाम विठोबाचें "one Viṭhōbā nāma enough"
वेदपुरुष नारायण "vēda-puruṣa Nārāyaṇa"
योगियांचें ब्रम्ह शून्य "yogi's brahma śūnya"
मुक्ता आत्मा परिपूर्ण "mukta ātmā paripūrṇa"
सगुण भोळ्या आम्हां "saguṇa for bhōḷē like-us"

What it means

A saguṇa-bhakti-chief-bhōḷē-no-other-śrama abhang. Five-verse saguṇa-priority register. Five claims:

  1. अवघ्या दशा येणें साधतीopening: all daśā by saguṇa-bhakti; hṛdaya-mūrti manifests; by bhāva-śuddhi. Saguṇa-as-chief.

  2. बीज आणि फळ हरींचे नामHari-nāma-as-everything: bīja-phaḷa-Hari-nāma; all puṇya, all dharma; varma of all kaḷā; relieves śrama. Nāma-is-everything.

  3. जेथें कीर्तन हें नामघोषkīrtana-place: kīrtana-nāma-ghōṣa; Hari-dāsa do nirlajjly; rasa overflow; bhava-pāśa break. Kīrtana-place-of-rasa-overflow.

  4. येती अंगा वसती लक्षणेंlakṣaṇa-come: lakṣaṇa come dwell anga; antara-deva-ṭhāṇa; guṇa of-themselves; jāṇē-yēṇē stops. Marks-come-of-themselves.

  5. न लगे सांडावा आश्रम and closing — no-abandon-āśrama-saguṇa-for-bhōḷē: no abandon āśrama; upajalē kuḷa-dharma; no other śrama; one Viṭhōbā-nāma enough; vēda-puruṣa Nārāyaṇa; yogi's brahma śūnya; mukta ātmā paripūrṇa; saguṇa for bhōḷē like-us. Saguṇa-for-the-simple-hearted-yogi's-brahma-is-śūnya.

[T]

For someone today

This verse says that devotion to God in a personal, tangible form is the main practice that gets you everywhere you need to go; you don't need anything more exotic. Simply chanting the name of Hari is the seed and the fruit at once, containing every merit and every religious duty within it. Wherever people gather to sing that name without embarrassment, joy overflows and the ties that keep you bound to worldly struggle start to break. You don't have to leave your home, family, or the duties you were born into; one name, Vitthal's, is enough, and no other hard practice is required. Tukaram says that while yogis speak of an empty, formless absolute, ordinary, simple-hearted people like us need God with a face and a form to hold onto.

मराठी: ही ओवी सांगते की देवाची सगुण भक्ती हीच मुख्य साधना आहे, जिच्याने सगळे साध्य होते; याहून वेगळे काही करण्याची गरज नाही. फक्त हरीचे नाम घेणे हेच बीज आणि फळ दोन्हीही आहे, त्यातच सगळे पुण्य आणि सगळा धर्म सामावलेला आहे. जिथे लाजेविना नामघोष व कीर्तन होते, तिथे आनंद ओसंडून वाहतो आणि संसाराचे बंधन तुटू लागते. घर, कुटुंब किंवा जन्मत:च मिळालेला कुळधर्म सोडायची गरज नाही; एकटे विठोबाचे नाम पुरेसे आहे, आणखी काही कष्ट करायची गरज नाही. तुकाराम म्हणतात, योगी निर्गुण, शून्य ब्रह्माबद्दल बोलतात, पण आपल्यासारख्या भोळ्या माणसांना आधारासाठी रूप असलेला सगुण देव हवा असतो.

Where this applies

Related verses