Abhanga 1087
All the daily struggle to survive gets nowhere without grace, and when death comes, even the deepest family love cannot hold it back, so call on God urgently, right now.
The verse
हिंडवुनि पोट भरी दारोदारीं । कोंडुनि पेटारी असेरया ॥१॥ माझें मज कांहीं न चलेसें जालें । कृपा तुज न करितां ॥ध्रु.॥ काढूनि बाहेरी प्राण घेऊं पाहे । तेथे बापुमाये कवण रया ॥२॥ मरण नेणें माया धांवोनि वोसरे । जीवित्व ना जालीं बाळें ॥३॥ तुका म्हणे प्राण घेतला आशा । पंढरीनिवासा धाव घालीं ॥४॥
Literal translation
Hiṇḍ — dārō-dārī — pēṭārī asērya. Calēsē — without krpā. Prāṇa — bāhērī — bāpu-māya. Maraṇa — māya — vōsarē — jīvitva — bāḷē. Tuka says: āśā — prāṇa — Paṇḍharī-nivāsā — dhāva.
मराठी: दारो-दारीं हिंडवुनि पोट भरी — असेर्यांच्या पेटारीं कोंडुनि. माझें-मज कांहीं न-चलेसें जालें — तुज कृपा न-करितां. काढूनि बाहेरी प्राण घेऊं पाहे — तेथें, रया, बापु-माय कवण? मरण न-नेणें — माया धांवोनि वोसरे — बाळें जीवित्व ना जालीं. Tuka म्हणे: आशा प्राण घेतला — Paṇḍharī-nivāsā, धाव घालीं.
Word-by-word gloss
| Marathi | Meaning |
|---|---|
| हिंडवुनि पोट भरी दारोदारीं | "hiṇḍ — dārō-dārī" |
| कोंडुनि पेटारी असेरया | "pēṭārī asērya" |
| माझें मज कांहीं न चलेसें जालें | "calēsē" |
| कृपा तुज न करितां | "without krpā" |
| काढूनि बाहेरी प्राण घेऊं पाहे | "prāṇa — bāhērī" |
| तेथे बापुमाये कवण रया | "bāpu-māya" |
| मरण नेणें माया धांवोनि वोसरे | "maraṇa — māya — vōsarē" |
| जीवित्व ना जालीं बाळें | "jīvitva — bāḷē" |
| प्राण घेतला आशा | "āśā — took prāṇa" |
| पंढरीनिवासा धाव घालीं | "Paṇḍharī-nivāsā — dhāva" |
What it means
A petitioner abhang. Five claims:
-
दारो-दारीं — पेटारी-असेर्या. Wandering-fill-belly-claim. Wanderingdārō-dārī, fill the pōṭa;locking it in the pēṭārī of asēryā (one's own being). (We hunt food door-to-door and lock it in the chest-of-the-self.)
-
माझें-न-चले — कृपा-न-करितां. Without-kṛpā-doesn't-move-claim. My-mine doesn't move; without yourkrpā not done.
-
प्राण-बाहेरी — बापु-माय-कुठें. Where-is-bāpa-māya-claim. (Inner-cōra) tries to takeprāṇabāhērī;there, where is bāpu-māya, my friend? (When death pulls the prāṇa out, mother-and-father are nowhere.)
-
मरण-न-नेणे — माया-वोसर — बाळ-जीवित्व-न. Mother-recedes-children-no-jīvitva-claim. Maraṇa isn't known — māya runs and vōsarē;bāḷēdon't havejīvitva. (Death isn't recognized; māya pulls back; the children have no real life of their own.)
-
Tuka: आशा-प्राण — Paṇḍharī-निवास-धाव. Paṇḍharī-nivāsā-run-and-strike-claim. Tuka says: āśā has taken (my) prāṇa;Paṇḍharī-nivāsā, run and strike.
[T]
For someone today
Tukaram describes a life spent wandering door to door just to fill the stomach, hoarding whatever little we gather as if it were locked safely away inside ourselves. He admits that none of this effort truly moves forward without God's grace. Then he turns to the moment of death: when something tries to pull the breath out of the body, no father, no mother, no loved one can help; death is not something we understand, and even the deepest motherly love has to pull back helpless, leaving the children with no real life of their own to hold onto. In the end he says his own craving has gripped his very breath, and he begs Vitthal, the resident of Pandhari, to come running to his rescue right now.
मराठी: तुकाराम अशा आयुष्याचं वर्णन करतात जे फक्त पोट भरण्यासाठी दारोदार भटकण्यात जातं, आणि जे थोडंफार मिळतं तेही आपण स्वतःमध्येच जपून ठेवतो, जणू पेटीत बंद करून. ते कबूल करतात की देवाच्या कृपेशिवाय हे सगळे प्रयत्न खरोखर पुढे सरकतच नाहीत. मग ते मृत्यूच्या क्षणाकडे वळतात - जेव्हा कोणीतरी शरीरातून प्राण खेचून घ्यायला बघतं, तेव्हा बाप-आई किंवा कोणीही प्रिय व्यक्ती मदत करू शकत नाही; मृत्यू कधी कळतच नाही, आणि आईची माया कितीही खोल असली तरी असहाय होऊन मागे हटते, आणि मुलांच्या हातात स्वतःचं खरं जीवन उरतच नाही. शेवटी ते म्हणतात की आपल्याच आशेने त्यांचा प्राण पकडून ठेवला आहे, आणि ते पंढरीनिवासी विठ्ठलाला विनवतात की त्याने आत्ताच धावत यावं आणि वाचवावं.
Where this applies
- Wandering. Dārō-dārī.
- Without-kṛpā. Calēsē.
- Where's-bāpa-māya. Bāhērī.
- Recedes. Vōsarē.
- Run-now. Dhāva.