संत साहित्य
Work in progress. Translations and commentary are AI-generated and may contain inaccuracies or hallucinations — please use your own judgement and check against the original sources.
संत साहित्य · Tukārām · Abhanga 1137 of 4582

Abhanga 1137

This abhang names the all-have-adhikāra register.

When listen jana, sva-hita's marks; Pandharī in mind — and you have to recognize this register
When no bandhana; bhava-sindhu recedes at shore — and you accept this image
When kiḷa-kāḷa does dāsya; māyā-jāḷa breaks — and you allow this image

The verse

ऐकें रे जना तुझ्या स्वहिताच्या खुणा । पंढरीचा राणा मनामाजी स्मरावा ॥१॥ मग कैचें रे बंधन वाचे गातां नारायण । भवसिंधु तो जाण ये चि तीरी सरेल ॥ध्रु.॥ दास्य करील किळकाळ बंद तुटेल मायाजाळ । होतील सकळ रिद्धिसिद्धि म्हणियारीं ॥२॥ सकळशास्त्रांचें सार हें वेदांचें गव्हर । पाहातां विचार हा चि करिती पुराणें ॥३॥ ब्राम्हण क्षेत्री वैश्य शूद्र चांडाळां आहे अधिकार । बाळें नारीनर आदि करोनि वेश्या ही ॥४॥ तुका म्हणे अनुभवें आम्हीं पाडियलें ठावें । आणीक ही दैवें सुख घेती भाविकें ॥५॥

Literal translation

English: Sva-hita khuṇāPandharī-rāṇā mānasa. No bandhanabhava-sindhu recedes. Kiḷa-kāḷa dāsya, māyā-jāḷa. Śāstra-sāra. All adhikāravēśyā too. Tuka says: anubhava ṭhāvabhāvika sukha.

मराठी: ऐकें रे जना — तुझ्या स्व-हिताच्या खुणा — मना-माजी पंढरीचा राणा स्मरावा. मग कैचें बंधन? — वाचेनें Nārāyaṇa गातां — भव-सिंधु ये-च तीरीं सरेल. किळ-काळ दास्य करील — माया-जाळ बंद तुटेल — सकळ रिद्धि-सिद्धि म्हणियारी होतील. सकळ शास्त्रांचें सार — हें वेदांचें गव्हर — पाहातां विचार पुराणें हा-च करिती. ब्राह्मण-क्षत्रिय-वैश्य-शूद्र-चांडाळां अधिकार आहे — बाळें-नारी-नर आदि करोनी, वेश्या-हि. Tuka म्हणे: अनुभवें आम्हीं ठावें पाडियलें — आणीक ही दैवें भाविकें सुख घेती.

Word-by-word gloss
Marathi Meaning
ऐकें रे जना तुझ्या स्वहिताच्या खुणा "sva-hita khuṇā"
पंढरीचा राणा मनामाजी स्मरावा "Pandharī-rāṇā mānasa"
मग कैचें रे बंधन वाचे गातां नारायण "no bandhana"
भवसिंधु तो जाण ये चि तीरी सरेल "bhava-sindhu recedes"
दास्य करील किळकाळ बंद तुटेल मायाजाळ "kiḷa-kāḷa dāsya, māyā-jāḷa"
होतील सकळ रिद्धिसिद्धि म्हणियारीं "rddhi-siddhi mhaṇiyārī"
सकळशास्त्रांचें सार हें वेदांचें गव्हर "śāstra-sāra veda-gava-hara"
ब्राम्हण क्षेत्री वैश्य शूद्र चांडाळां आहे अधिकार "all adhikāra"
बाळें नारीनर आदि करोनि वेश्या ही "vēśyā too"
अनुभवें आम्हीं पाडियलें ठावें "anubhava ṭhāva"
आणीक ही दैवें सुख घेती भाविकें "bhāvika sukha"

What it means

A bhakti-is-for-everyone manifesto. Six claims:

  1. स्व-हित-खुणा — Pandharी-राणा-मनासी. Pandharī-in-mind-claim.

  2. Nārāyaṇ-गातां — भव-सिंधु-सरे. Singing-melts-bhava-claim.

  3. किळ-काळ-दास्य — माया-जाळ-तुटे. Time-becomes-servant-claim.

  4. सकळ-शास्त्र-सार — पुराण-विचार. Essence-of-all-claim.

  5. ब्राह्मण-चांडाळ-वेश्या — अधिकार. All-have-right-claim. (The list explicitly includes the lowest castes, women, children, and prostitutes — extraordinary inclusivity.)

  6. Tuka: अनुभव-ठाव — भाविक-सुख. By-anubhava-laid-out-claim.

[T]

For someone today

This abhang names the all-have-adhikāra register.

For today: sva-hita-khuṇā; Nārāyaṇa-vācā; kiḷa-kāḷa-dāsya; all-castes-vēśyā-adhikāra; anubhava-bhāvika-sukha.

Where this applies

Related verses