Abhanga 472
This abhang names the fake-saints-diagnosis register:
The verse
माझें माझें म्हणोनियां । गुंतगुंतों मेलीं ॥१॥ नकों करूं बोल । गुरुविण मार्ग नाहीं । करिसी तें फोल ॥२॥ खाउनी जेउनि लेउनि नेसुनि । म्हणती आम्ही बर्या । साधु संत घरा आल्या । होती पाठमोर्या ॥३॥ वाचोनि पढोनि जाले शाहणे । म्हणती आम्ही संत । परनारी देखोनि त्यांचें । चंचळ जालें चित्त ॥४॥ टिळा टोपी घालुनि माळा । म्हणती आम्ही साधु । दयाधर्म चित्तीं नाहीं । ते जाणावे भोंदु ॥५॥ कलियुगीं घरोघरीं । संत जाले फार । वीतिभरी पोटासाठीं । हिंडती दारोदार ॥६॥ संत म्हणती केली निंदा । निंदा नव्हे भाई । तुका असे अनन्यें भावें शरण संतां पायीं ॥७॥ ॥११॥
Literal translation
English: My-my saying — entangling, died. Don't argue — without guru no mārga — what you do is fol. Eating, drinking, dressing, wearing — āmhī baryā; sādhu-samta come home — they turn back. Reading-studying — wise — āmhī samta — seeing para-nārī, citta cañcaḷa. Ṭiḷa-ṭopī-māḷā — āmhī sādhu — no dayā-dharma in citta — bhōmdu. Kaliyuga — every-house — saints many — vītī-belly — wander door-to-door. Saints say: he did nindā — not nindā, brother — Tuka in ananya-bhāva — śaraṇa at saints' feet.
मराठी: माझें माझें म्हणोनियां गुंतगुंतों मेलीं. नकों करूं बोल — गुरुविण मार्ग नाहीं — करिसी तें फोल. खाउनी जेउनि लेउनि नेसुनि — म्हणती आम्ही बर्या — साधु संत घरा आल्या होती पाठमोर्या. वाचोनि पढोनि जाले शाहणे — म्हणती आम्ही संत — परनारी देखोनि त्यांचें चंचळ जालें चित्त. टिळा टोपी घालुनि माळा — म्हणती आम्ही साधु — दयाधर्म चित्तीं नाहीं ते जाणावे भोंदु. कलियुगीं घरोघरीं संत जाले फार — वीतिभरी पोटासाठीं हिंडती दारोदार. तुकाराम म्हणतां — संत म्हणती केली निंदा — निंदा नव्हे भाई — तुका असे अनन्यें भावें शरण संतां पायीं.
Word-by-word gloss
| Marathi | Meaning |
|---|---|
| माझें माझें म्हणोनियां गुंतगुंतों मेलीं | "my-my saying — entangling-entangling died" |
| नकों करूं बोल गुरुविण मार्ग नाहीं | "don't argue — without guru no mārga" |
| करिसी तें फोल | "what you do is fol" |
| खाउनी जेउनि लेउनि नेसुनि | "eating, drinking, dressing, wearing" |
| म्हणती आम्ही बर्या | "they say āmhī baryā" |
| साधु संत घरा आल्या होती पाठमोर्या | "when sādhu-samta come home — they turn back" |
| वाचोनि पढोनि जाले शाहणे म्हणती आम्ही संत | "reading-studying, wise — they say āmhī samta" |
| परनारी देखोनि त्यांचें चंचळ जालें चित्त | "seeing para-nārī — their citta — cañcaḷa" |
| टिळा टोपी घालुनि माळा म्हणती आम्ही साधु | "ṭiḷa-ṭopī-māḷā wearing — they say āmhī sādhu" |
| दयाधर्म चित्तीं नाहीं ते जाणावे भोंदु | "no dayā-dharma in citta — bhōmdu know them" |
| कलियुगीं घरोघरीं संत जाले फार | "kaliyuga — every-house — saints many" |
| वीतिभरी पोटासाठीं हिंडती दारोदार | "vītī-belly — wander door-to-door" |
| संत म्हणती केली निंदा निंदा नव्हे भाई | "saints say: he did nindā — not nindā, brother" |
| तुका असे अनन्यें भावें शरण संतां पायीं | "Tuka is in ananya-bhāva — śaraṇa at saints' feet" |
What it means
A fake-saints-everywhere-not-nindā-but-diagnosis abhang. Closing ॥११॥ marks the end of an 11-abhang cluster (likely 462-472 the women-bhakta-dance + householder-fakery cluster). Six claims:
-
माझें माझें म्हणोनियां — गुंतगुंतों मेलीं — my-my saying — entangling, died. The opening-diagnosis: the "my-my" possessive-mind has died from being entangled-and-entangled. Possessive-self the cause of inner-death.
-
नकों करूं बोल — गुरुविण मार्ग नाहीं — करिसी तें फोल — don't argue — without guru no mārga — what you do is fol. The guru-required claim: don't argue this point; without a guru, there's no mārga (path); whatever you do (without guru) is fol (worthless). Guru-as-essential.
3-5. Three fake-saint-types: eating-drinking-dressing-and-saying-āmhī-baryā but turning-back when sādhu-samta come; reading-studying-and-saying-āmhī-samta but citta-cañcaḷa at para-nārī; ṭiḷa-ṭopī-māḷā-wearing-and-saying-āmhī-sādhu but no dayā-dharma — these are bhōmdu. Three diagnostic-types of fake-saints.
-
कलियुगीं घरोघरीं — संत जाले फार — वीतिभरी पोटासाठीं हिंडती दारोदार — kaliyuga — every-house — saints many — vītī-belly — wander door-to-door. The kaliyuga-density-claim: in kaliyuga, saints have become many in every house; for the vītī-belly (small-belly = belly-fill), they wander door-to-door. Belly-driven-saints multiplied.
-
संत म्हणती केली निंदा — निंदा नव्हे भाई — तुका असे अनन्यें भावें शरण संतां पायीं — saints say he did nindā — not nindā, brother — Tuka in ananya-bhāva at saints' feet. The closing-clarification: saints (= true saints) might think this is nindā (criticism); not nindā, brother; Tuka is in ananya-bhāva (single-pointed) at the saints' feet (= true-saints, not the fake-ones critiqued). Diagnosis-not-nindā*.
(Closing ॥११॥ marks 11-abhang cluster.)
[T]
For someone today
This abhang names the fake-saints-diagnosis register:
-
My-my-saying entangles and kills. Mājhē-mājhē — gumta-gumtō mēlīm. The possessive-mind kills the bhakta from inside via entangling. Drop the my-my.
-
Without guru, no path. Guruvīṇa mārga nāhīm. Don't argue this; the guru-relation is essential to bhakti-mārga.
-
Three fake-saint-types. Eating-bragging-with-back-to-saints; reading-studying-bragging-but-cañcaḷa-at-women; mālā-wearing-but-no-dayā-dharma. Diagnose by these three.
-
Kaliyuga's belly-driven-saint-density. Vītī-belly — door-to-door. The proliferation of belly-driven-saints is kaliyuga's mark; recognize and don't be fooled.
-
This is not nindā* — it's diagnosis. Nindā nahvē bhāī. Critical-honesty about fake-saints is not nindā (criticism / slander); it's recognition in service of true-saints.
-
Tuka is in ananya-bhāva* at the saints' feet. Tuka ananya-bhāvē samtām pāyīm. The closing-allegiance is to the true-saints; the diagnosis serves them*.
For today: drop the my-my-saying; find a guru; diagnose the three fake-saint-types; recognize the kaliyuga belly-density; critical-honesty is not nindā; ananya-bhāva at the true-saints' feet.
This abhang is Tukaram's-most-comprehensive fake-saints-and-true-saints polemic — the closing ॥११॥ marks the substantial cluster. Compare 0455 re-Viṭhṭhala-anti-hypocrite-litany; same fierce-diagnosis.
मराठी: ही ओवी fake-saints-diagnosis register नाव सांगते:
-
Mājhē-mājhē saying entangles आणि kills. माझें-माझें — गुंत-गुंतों मेलीं. Possessive-mind entangling मधून bhakta ला inside से kill करतो. My-my drop करा*.
-
Guru शिवाय no path. गुरुविण मार्ग नाहीं. Argue नका; Guru-relation bhakti-mārga ला essential.
-
तीन fake-saint-types. Eating-bragging-with-back-to-saints; reading-studying-bragging-but-cañcaḷa-at-women; mālā-wearing-but-no-dayā-dharma. या तिन्ही ने diagnose करा.
-
Kaliyuga चं belly-driven-saint-density. Vītī-belly — door-to-door. Belly-driven-saints चं proliferation kaliyuga चं mark; Recognize आणि fooled होऊ नका*.
-
हे nindā* नाही — diagnosis. निंदा नव्हे भाई. Fake-saints बद्दल critical-honesty nindā (criticism / slander) नाही; True-saints च्या service मध्ये recognition*.
-
Tuka ananya-bhāva* मध्ये saints च्या पायी. तुका अनन्य-भावें संतांच्या पायीं. Closing-allegiance true-saints ला; Diagnosis त्यांना serve करतं*.
आज: My-my-saying drop करा; guru शोधा; तीन fake-saint-types diagnose करा; kaliyuga ची belly-density ओळखा; Critical-honesty nindā नाही; ananya-bhāva true-saints च्या पायी.
Tukaram च्या most-comprehensive fake-saints-and-true-saints polemic — Closing ॥११॥ ने substantial cluster mark होतं. 0455 re-Viṭhṭhala-anti-hypocrite-litany compare; same fierce-diagnosis.
Where this applies
- My-my entangles-and-kills. Drop possessive-mind.
- Without guru, mārga nāhīm. Guru-essential.
- Three fake-saint-types. Diagnose.
- Kaliyuga's belly-driven density. Recognize.
- Diagnosis ≠ nindā. Critical-honesty.
- Ananya-bhāva at true-saints' feet. Closing.