संत साहित्य
Work in progress. Translations and commentary are AI-generated and may contain inaccuracies or hallucinations — please use your own judgement and check against the original sources.
संत साहित्य · Tukārām · Abhanga 618 of 4582

Abhanga 618

English: He gave jīva as dāna — His cintana — Jagajīvana Nārāyaṇa — guṇa sing.

When the bhakta sings the praises of Jagajīvana-Nārāyaṇa — and you have to recognize this register
When He stands on Candrabhāgā with Bali on His foot — and you accept this iconography
When sarva-bhāva-Tuka-śaraṇa — and you receive this complete-surrender

The verse

जेणें हा जीव दिला दान । तयाचें करीन चिंतन । जगजीवन नारायण । गाईन गुण तयाचे ॥१॥ जो या उभा भीवरेच्या तिरीं । कट धरूनियां करीं । पाउलें सम चि साजिरीं । अंतरीं धरोनि राहेन ॥ध्रु.॥ जो या असुरांचा काळ । भक्तजनप्रतिपाळ । खेळे हीं लाघवें सकळ । तयाच्या भाळ पायांवरी ॥२॥ जो या गोपाळांच्या मेळीं । खेळु खेळे वनमाळी । रसातळा नेला बळी । राहे पाताळीं स्वामी माझा ॥३॥ जो हा लावण्यपुतळा । जयाचे अंगीं सकळ कळा । जयाचे गळां वैजयंतीमाळा । तया वेळोवेळां दंडवत ॥४॥ जयाचे नाम पाप नासी । लक्ष्मी ऐसी जयाची दासी । जो हा तेजोपुंज्यरासी । सर्वभावें त्यासि तुका शरण ॥५॥

Literal translation

English: He gave jīva as dāna — His cintanaJagajīvana Nārāyaṇaguṇa sing. Stands Bhīvarā tīrakaṭa karīsama-sājirī feet — antara hold. Asura kāḷabhakta pratipāḷa — plays lāghava — Bali's forehead on feet. Gōpāḷa-mēḷaVanamāḷīBali rasātaḷapātāḷasvāmī. Lāvaṇya-putaḷakaḷā in angavaijayantī-māḷādaṇḍavata. Nāma pāpa destroys — Lakṣmī dāsītējō-pumjya-rāśisarva-bhāva Tuka śaraṇa.

मराठी: जेणें हा जीव दिला दान — तयाचें करीन चिंतन — जगजीवन नारायण — गाईन गुण तयाचे. जो या उभा भीवरेच्या तिरीं — कट धरूनियां करीं — पाउलें सम चि साजिरीं — अंतरीं धरोनि राहेन. जो या असुरांचा काळ — भक्तजनप्रतिपाळ — खेळे हीं लाघवें सकळ — तयाच्या भाळ पायांवरी. जो या गोपाळांच्या मेळीं — खेळु खेळे वनमाळी — रसातळा नेला बळी — राहे पाताळीं स्वामी माझा. जो हा लावण्यपुतळा — जयाचे अंगीं सकळ कळा — जयाचे गळां वैजयंतीमाळा — तया वेळोवेळां दंडवत. जयाचे नाम पाप नासी — लक्ष्मी ऐसी जयाची दासी — जो हा तेजोपुंज्यरासी — सर्वभावें त्यासि तुका शरण.

Word-by-word gloss
Marathi Meaning
जेणें हा जीव दिला दान "He who gave jīva as dāna"
तयाचें करीन चिंतन "His cintana"
जगजीवन नारायण "Jagajīvana Nārāyaṇa"
गाईन गुण तयाचे "His guṇa sing"
उभा भीवरेच्या तिरीं "stands Bhīvarā tīra"
कट धरूनियां करीं "kaṭakarī"
पाउलें सम चि साजिरीं "sama-sājirī feet"
असुरांचा काळ "asura kāḷa"
भक्तजनप्रतिपाळ "bhakta-jana pratipāḷa"
भाळ पायांवरी "forehead on feet" (Bali-image)
गोपाळांच्या मेळीं "Gōpāḷa-mēḷa"
रसातळा नेला बळी "Balirasātaḷa"
लावण्यपुतळा "lāvaṇya-putaḷa"
वैजयंतीमाळा "vaijayantī-māḷā"
जयाचे नाम पाप नासी "nāmapāpa destroys"
लक्ष्मी ऐसी जयाची दासी "Lakṣmī — His dāsī"
तेजोपुंज्यरासी "tējō-pumjya-rāśi"
सर्वभावें त्यासि तुका शरण "sarva-bhāva — Tuka śaraṇa"

What it means

A Jagajīvana-Nārāyaṇa-cintana-pavāḍa abhang. Five-verse praise-pavāḍa. Five claims:

  1. जेणें हा जीव दिला दानopening-cintana: He-gave-jīva-as-dāna; cintana of Jagajīvana Nārāyaṇa; sing His guṇa. Founding-recognition.

  2. जो या उभा भीवरेच्या तिरींPandharī-iconography: stands on Bhīvarā (Candrabhāgā) shore; kaṭa held in karī; sama-sājirī feet; in antara held. Standard Pandharī-mūrti.

  3. जो या असुरांचा काळasura-kāḷa-bhakta-pāḷa: He is asuras' kāḷa; bhakta-jana's pratipāḷa; plays all lāghava; His feet bear Bali's forehead (Vāmana-Bali story). Both-protector-and-destroyer; Bali-on-foot.

  4. जो या गोपाळांच्या मेळींGōpāḷa-Vanamāḷī: in Gōpāḷa-mēḷa plays Vanamāḷī; sent Bali to rasātaḷa; in pātāḷa my svāmī stays. Vanamāḷī-and-Bali-pātāḷa.

  5. जो हा लावण्यपुतळा... सर्वभावें त्यासि तुका शरणclosing-praise-and-śaraṇa: lāvaṇya-putaḷa; all kaḷā in anga; vaijayantī-māḷā at gaḷā; daṇḍavata; nāma destroys pāpa; Lakṣmī His dāsī; tējō-pumjya-rāśi; sarva-bhāva Tuka śaraṇa. Total-praise-and-complete-surrender.

[T]

For someone today

This abhang names the Jagajīvana-Nārāyaṇa-cintana-pavāḍa register:

  1. He gave the jīva; do His cintana. Jīva-dāna — cintana. Don't-forget-the-giver.

  2. The Pandharī-mūrti is to be held in antara. Bhīvarā-tīra — sama feet. Mūrti-image-internalized.

  3. Bali's forehead on His foot. Bali-on-foot. Even-the-mighty-asura-king at-His-feet.

  4. Lāvaṇya-putaḷa, vaijayantī-māḷā, tējō-pumjya-rāśi — total praise. Praise-list. Complete-iconographic-praise.

  5. Sarva-bhāva-Tuka-śaraṇa. Sarva-bhāva śaraṇa. Complete-surrender.

For today: do the cintana of Jagajīvana-Nārāyaṇa; hold the Pandharī-mūrti in antara; recognize the iconography (Bali on foot, vaijayantī, lāvaṇya-putaḷa); sarva-bhāva-śaraṇa.

This abhang is Tukaram's Jagajīvana-praise-pavāḍa registerone of the most-iconographically-precise praise-abhangs. Compare 0497 sāmḍūnī Vaikuṇṭha; same Pandharī-iconography but here with the Bali-and-Lakṣmī-as-dāsī and tējō-pumjya-rāśi additions.

मराठी: ही ओवी Jagajīvana-Nārāyaṇa-cintana-pavāḍa register नाव सांगते:

  1. Jīva दान दिला; cintana करा. Jīva-dāna — cintana. Giver-forget नका*.

  2. Pandharī-mūrti antara त धरा. Bhīvarā-tīra — sama feet. Mūrti-image-internalized.

  3. Bali चं forehead त्याच्या feet वर. Bali-on-foot. Mighty-asura-king-feet-वर*.

  4. Lāvaṇya-putaḷa, vaijayantī-māḷā, tējō-pumjya-rāśi — total praise. Praise-list. Complete-iconographic-praise*.

  5. Sarva-bhāva-Tuka-śaraṇa. Sarva-bhāva śaraṇa. Complete-surrender*.

आज: Jagajīvana-Nārāyaṇa च cintana करा; Pandharī-mūrti antara त धरा; Iconography ओळखा (Bali-on-foot, vaijayantī, lāvaṇya-putaḷa); Sarva-bhāva-śaraṇa*.

Tukaram च-Jagajīvana-praise-pavāḍa-registerMost-iconographically-precise praise-abhangs पैकी एक. 0497 sāmḍūnī Vaikuṇṭha compare; तीच Pandharī-iconography पण इथे Bali-and-Lakṣmī-as-dāsī आणि tējō-pumjya-rāśi additions.

Where this applies

Related verses